امرالله امینی، اقتصاددان، با توجه به اهمیت اقتصاد مقاومتی سال ۱۳۹۶ نیز در ادامه سالهای قبل از سوی رهبر معظم انقلاب «سال اقتصاد مقاومتی؛ تولید - اشتغال» نامگذاری شد.
اما اجرای اقتصاد مقاومتی و رونق تولید و اشتغال به الزامات و بسترهایی نیاز دارد. الزاماتی که باید مورد توجه تمام نهادها، ارگانها و تک تک افراد جامعه باشد. در این یادداشت ۱۱ الزام رونق تولید و اشتغال مورد توجه قرار گرفته است.
۱- برخی به اشتباه تصور میکنند که اجرای اقتصاد مقاومتی تنها وظیفه قوه مجریه است درحالی که اقتصاد مقاومتی یک دیدگاه است که به تمام نهادها و قوا مربوط میشود و تمام بخشها باید در تحقق آن تلاش کنند. به همان اندازه که قوه مجریه در تحقق آن نقش دارد قوه قضائیه و مقننه نیز نقش دارند. البته با توجه به این که قوه مجریه اداره امور اجرایی کشور را برعهده دارد نقش راهبردی تری دراین بخش دارد.
۲- نکته دیگری که نادیده گرفته میشود این است که وقتی میگوییم تولید باید نهادینه شود به این معناست که تولید به عنوان مسأله اصلی کشور تمام تها، برنامهها و نگاهها را به سمت خود جلب کند. این که چرا تولید در کشور ما در طول دهههای اخیر به میزان قابل قبولی رشد نکرده دلایل مختلفی دارد که یکی از مهمترین آنها توجه نکردن بخشهای مختلف و مردم به آن است. تمام نهادها و بخشهای حاکمیت و همچنین مردم باید در جهت نهادینه کردن فرهنگ تولید ملی و مصرف کالاهای داخلی تلاش کنند و این موضوع به یک فرهنگ تبدیل شود.
۳- مسأله پایین بودن بازدهی تولید یکی دیگر از مواردی است که مانع جذب سرمایه کافی به این بخش شده است.با وجود تلاشهای صورت گرفته هنوز بازدهی تولید نسبت به سایر بخشهای اقتصادی پایینتر است و همین موضوع باعث شده است تا سرمایهگذاران به این بخش توجه نکنند. بنابراین باید در ابتدا بازدهی بخش تولید در مقایسه با سایر بخشها قابل رقابت شود.
۴- مشکلاتی که از سالهای قبل ایجاد شده نیز یکی از نکاتی است که تأثیر زیادی بر بخش تولید و اشتغال داشته است. در دوره قبل شوکهایی به اقتصاد ایران وارد شد که همچنان اثرات آن قابل مشاهده است. دراین سالها شوک خارجی تحریم آثار منفی زیادی بر اقتصاد ایران داشت ولی تنها عامل منفی نبود چرا که در کنار آن شوکهای داخلی نیز وجود داشت.برای مثال یکی از این شوکهای داخلی افزایش چند برابری نرخ ارز بود. در سایر کشورها زمانی که نرخ ارز به یکباره ۱۰ درصد افزایش مییابد اقتصاد آن کشور فلج میشود. درحالی که در کشور ما نرخ ارز به یک باره با رشد ۳۰۰ درصدی مواجه شد و آثار زیانباری بر اقتصاد ملی برجای گذاشت که همچنان این آثار منفی ادامه دارد. علاوه براین رشد چند برابری قیمت انرژی در سالهای گذشته یکی دیگر از شوکهای داخلی بود که تولید را با مشکل مواجه کرد.
۵- از مشکلات دیگری که رابطه مستقیمی با تولید دارد، ساختار بانکداری ایران است. در دنیا به صورت عمده بانکها ضمن حفظ منافع خود در خدمت تولید هستند. ولی در ایران نظام بانکی این گونه نیست. وقتی که نرخ تورم در سالهای اخیر کاهش یافته و تک رقمی شده، همچنان برخی از بانکها در پشت پرده نرخهای سود بسیار بالاتری نسبت به تورم جاری به سپردهگذاران میپردازند و همین عامل موجب شده تا سرمایهگذاران به جای ورود به عرصه تولید دارایی خود را در بانکها سپردهگذاری کنند. برهمین اساس برای رونق تولید نیازمند یک جراحی بزرگ در نظام بانکی کشور هستیم.
۶- نکته دیگری که باید به آن توجه کرد وظیفهای است که برخی از نهادها در راستای حمایت از تولید دارند. برای مثال پدیده قاچاق که رابطه مستقیمی با تولید ملی دارد باید با ریشهیابی و رهگیری کالاهای قاچاق، مبادی ورودی و عاملان آن از بین برود تا تولیدکننده با خیال آسوده به تولید بپردازد. درواقع تا قاچاق ریشه کن نشود رونق تولید نیز ممکن نخواهد بود. درکنار آن سیستم مالیاتی کشور نیز باید به طور کامل در خدمت تولید باشد و در زمانی که با رکود مواجه هستیم تولیدکنندگان مشمول معافیتهای مالیاتی شوند.
۷- برای رونق تولید و اشتغال نظام تأمین اجتماعی کشور نیز باید اصلاح شود. این نظام باید به گونهای عادلانه باشد که منافع کارفرما و کارگر را به صورت توأمان حفظ کند چرا که منافع کارگر با کارفرما به هم گره خورده و از هم جدا نیست.
۸- توجه ویژه به مزیتهای اقتصادی کشور از دیگر مواردی است که باید در رونق تولید و اشتغال مد نظر قرارگیرد. هم اکنون مزیت اصلی کشور در بخش کشاورزی است. ایران در تولید بسیاری از محصولات کشاورزی جایگاه ویژهای در جهان دارد که میتوان در جهت صادرات آن را تقویت کرد. روسیه سالانه ۱۷۰ میلیارد دلار محصول کشاورزی وارد میکند درحالی که سهم ایران از آن تنها ۱۱۰ میلیون دلار است که به دلیل نبود سازماندهی مناسب رخ داده است. درمجموع باید به صنایعی توجه شود که کاربرهستند و به نیروی کار بیشتری نیازدارند که کشاورزی یکی از بهترین آنهاست.
۹- رونق تولید و اشتغال به یک بخش خصوصی توانمند نیاز دارد. اما در حال حاضر عمده ترکیب اتاقهای بازرگانی ایران دربخش تجارت متمرکز شده و توجه زیادی به تولید ندارند. در اتاقهای بازرگانی گروههای تولیدکننده قوی وجود ندارد. باید شرکتهای کشت و صنعت، شیلات و. خصوصی قدرتمندی شکل بگیرد.
۱۰- درکنار شرکتهای بزرگ باید به شرکتهای کوچک نیز توجه شود. هم اکنون برخی از شرکتهای بزرگ سود خود را در واردات میبینند و کمتر به تولید توجه میکنند و به همین دلیل به جای قطعات و کالاهای واسطهای از تولیدکننده داخل به واردات روی آوردهاند.
۱۱- آخرین نکتهای که باید مدنظر قرارگیرد آموزش است. درکشورما آموزش سمت و سوی تولید ندارد و دانشگاهها براساس نیاز بازار کار حرکت نمیکنند. کشورهای صنعتی زمانی رشد کردهاند که دبیرستانهای آنها به سمت هنرستان پیش رفتهاند و مهارت و حرفه بر آموزش نظری اولویت یافت.
در پایان باید گفت تا این الزامات و نهادسازیها عملیاتی نشود، تولید و اشتغال نیز آنگونه که شایسته است، رونق نمیگیرد. باید دیدگاههایمان را نسبت به تولید تغییر دهیم.
- امسال، مسئله محوری و اصلی، مسئله «تولید» است، زیرا اگر تولید جریان یابد، هم مشکلات معیشتی و اشتغال حل میشود، هم موجب استغنای کشور از بیگانگان و دشمنان خواهد شد و حتی میتواند مشکل ارزش پول ملی را تا حدود زیادی برطرف کند، بنابراین من شعار امسال را «رونق تولید» قرار دادم.
(مقام معظم رهبری ۱/ فروردین/ ۱۳۹۸ )
پیام نورزی رهبرمعظم انقلاب و نامگذاری سال جدید سنت مبارکی است که به مثابه یک نقشه راه تلقی میشود و در صورت عملیاتی شدن قطعا پایان هر سال را با کامی شیرین به انتظار سال جدید و بهار خواهیم نشست.
مروری بر شعارهای انتخاب شده سالهای گذشته نشان میدهد که شعارهای انتخاب شده، در طول یکدیگرند و مناسب نیاز روز و جامعه است.
مبارزه با قاچاق قدم اول رونق تولید
تولید از مولفههای اساسی و اصلی خود کفایی و استقلال یک کشور و جامعه است که برای پشت سر گذاشتن این مرزها باید در زمینه تولید به رونق برسد.
متأسفانه تهای اقتصادی از یک سو به نفت تکیه دارد و هم به شدت واردات محور است در حالی که رونق اقتصادی باید صادرات محور شود و از تکیه به نفت فاصله بگیرد و شالودههای اقتصاد مقاومتی را اعمال کند.
کارشناسان معتقدند قاچاق کالا تیر خلاص به اقتصاد کشور است؛ متأسفانه هرسال نسبت به سالهای گذشته شاهد رشد قاچاق کالا هستیم و طبیعتاً کشوری که میخواهد رونق اقتصادی را کلید بزند باید با برنامهریزی مدون و دقیق با قاچاق مبارزه کند.
بیشترین قاچاق کالا از طریق گمرک انجام میشود چرا که آمار واردات و صادرات که از کشورهای مختلف ارائه میشود با آمار گمرک اصلاً قابل قیاس و باور نیست، به همین جهت اگر میخواهیم به رونق تولید دست یابیم باید جلوی قاچاق گرفته شود.
در همین رابطه سید ناصر لارگانی نماینده مردم اصفهان، فلاورجان و عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی در گفتوگو با گزارشگر کیهان میگوید: «مقام معظم رهبری طی ده سال گذشته نام گذاری سال را با مباحث اقتصادی برنامهریزی کردند و طی این سالها متاسفانه دولتها و مجلسها آن طور که باید آستین همت را برای اجرایی شدن منویات رهبری بالا نزدند.»
وی ادامه میدهد: «چند سال قبل از بس مسئولین به شعار دادن و نصب بنر و برگزاری همایش و چاپ بروشور و کتاب پرداختند و عملی انجام ندادند رهبری سال اقتصاد مقاومتی و اقدام و عمل را اعلام کردند، به این معنی که شعار دادن کافی است عمل بکنید! و باز هم شاهد عمل جدی نبودیم.»
در مسیر رونق تولید، نخست باید وضعیت کنونی اقتصاد کشور را شناخت، دوم باید نظرات بخش خصوصی را پیش قانون گذاری شنید و سوم باید تمام تلاش دولت به معنای عام آن بر رفع موانع تولید متمرکز شود؛ اگر این چنین شود، گامهای بعدی را فعالان اقتصادی بر خواهند داشت.
به گزارش اتاق خبر ایراک و به نقل از اتاق بازرگانی ایران، بیش یک دهه است که به صورت پی در پی عنوانهای اقتصادی برای سالها انتخاب میشود. عالیترین مقام کشور بیشترین توجه و تمرکز مسئولان را به سوی مسائل اقتصادی معطوف ساختهاند. عناوین سالها قرار است به عنوان قطب نما، مسیر حرکت مردم و مسئولان را نشان دهد تا هدف روشن و ملموسی برای فعالیتها ترسیم شده باشد. این برای سومین سال پیاپی است که موضوع تولید ملی در شعار سال جایگاه ثابتی دارد. سالی که گذشت با عنوان «حمایت از کالای ایرانی» عملاً به تولید ملی مرتبط بود و سال قبل از آن نیز به عنوان «اقتصاد مقاومتی، تولید و اشتغال» مزین شده بود. تکرار موضوع تولید به عنوان هدف اصلی نظام در سالهای اخیر، هم نشانه اهمیت این موضوع در مسیر توسعه اقتصادی است و هم از ناکافی بودن تلاشها در این بخش حکایت دارد.
اقتصادگردانان ایران نامگذاری سال 1398 به عنوان «رونق تولید» را به فال نیک میگیرند و همچنان چشم انتظار رفع موانع تولید هستند. تمرکز و توجه به تولید ملی در شرایطی که سایه تحریمها بر اقتصاد ایران سایه افکنده، بیش از گذشته ضروری است. همانگونه که مقام معظم رهبری در پیام نوروزی و سخنرانی حرم رضوی مورد تاکید قرار دادند، با توسعه تولید ملی میتوان بسیاری از دشواریهای موجود را هموار ساخت و به تعبیر ایشان راه نهایی حل مسائل اقتصاد ایران، رونق تولید داخلی است.
فعالان اقتصادی به عنوان جامعه هدف این پیام، بهترین پایشگران فضای اقتصادی هستند و انتظار دارند قوای سه گانه و سایر ارکان تاثیرگذار بر فعالیتهای اقتصادی، در سال پیش رو با توجه به خطیر بودن شرایط اقتصادی ایران، بیش از گذشته در راه رونق تولید اهتمام داشته باشند.
گام نخست در این مسیر این است که ابتدا باید از وضعیت موجود شناخت کافی و تصویر واقعی داشت. باید نیازها و کاستیها را درک کرد و بر مبنای آن قدم برداشت چراکه فرصت چندانی برای آزمون و خطا وجود ندارد. تصویر واقعی نشان میدهد که تولید ناخالص داخلی ایران در سال ۱۳۹۷ با تهدید مواجه شد و رشد اقتصادی پس از دو سال به زیر صفر تنزل کرد. از همین رو در سالی که گذشت با عقبگرد در تولید ملی مواجه بودیم. نشانههای رکود در حالی نمایان شده است که تورم نیز در مسیر رشد گام برمیدارد بنابراین باید مراقب بیماری هلندی در اقتصاد بود. آمارها و گزارشهای رسمی نشان میدهد که اوضاع تولید و به طور کلی اقتصاد، عادی نیست بنابراین اولین قدم برای بهبود شرایط این است که تصمیم گیران و تگذاران به عادی نبودن شرایط اذعان داشته باشند و تها را بر اساس شرایط واقعی تدوین کنند.
گام دوم این است که مطابق با قانون بهبود مستمر محیط کسبوکار، پیش از هر تصمیمی در فضای اقتصاد، نظرات بخش خصوصی را بشنوند و سپس به تگذاری بپردازند.
گام سوم این است که طبق توصیهها و تاکیدات مقام معظم رهبری در سخنرانی حرم رضوی، تمام تلاش دولت و سایر قوا بر هموارسازی مسیر تولید و برداشتن موانع از پیش پای فعالان اقتصادی استوار شود.
اگر این چنین شود، گامهای بعدی را فعالان اقتصادی بر خواهند داشت. دولت به معنای عام کلمه (اعم از همه دستگاهها و نهادهای تگذار و مجری) مسیر سنگلاخ فعلی را با رفع موانع تولید، هموار سازد و فعالان بخش خصوصی را به حرکت در این مسیر ترغیب کند. در این صورت رونق تولید ملی به عنوان نتیجه همکاری و همراهی دولت و بخش خصوصی، نمایان خواهد شد تا بتوان در کنار آن به هدفهای دیگر نظیر ایجاد اشتغال و کاهش نرخ تورم نیز رسید.
تعریف پدافند غیرعامل : پدافند غیرعامل به مجموعه اقدام های دفاعی غیرمسلحانه گفته می شود که موجب افزایش بازدارندگی، کاهش آسیب پذیری، تداوم فعالیت های ضروری، ارتقای پایداری ملی و تسهیل مدیریت بحران در برابر تهدید و اقدامات خصمانه دشمن می شود.
تهدیدات: شیوه دشمنان برای ضربه زدن به مردم و کشور تغییر پیدا کرده و از بخش نظامی به حوزه های فرهنگی ، اقتصادی ، سایبری (اینترنتی و شبکه) انتقال یافته است. با اشراف کامل امنیتی و نظامی ایران بر مناطق مرزی و بیرون از مرزها امروز دشمن از طریق نظامی و تروریسم آشکار قادر به آسیب زدن به کشور و مردم نیست و به همین دلیل آنها شیوه های غیرمستقیم و پنهانی را برای حمله و تهدید انتخاب کرده اند. تهدیدهای نوین دشمن با محوریت انسان و فناوری است. انسان دارای تفکر بوده و فناوری نیز هر روز در حال تغییر و پیشرفت است بنابراین این نوع تهدیدها هر روز پیچیده تر شده و شناسایی و مقابله با آنها نیز به همین نسبت سخت تر از تهدیدهای قدیمی و کلاسیک است. امروز دشمن با شیوه های آسان تر و ارزان تر می تواند امنیت و سلامت ما را تهدید کرده و به خطر بیاندازد . دست کاری ژنتیکی بر روی مواد غذایی و همچنین آلوده کردن مزارع و محصولات کشاورزی از جمله این تهدیدها است که لزوم توجه هر چه بیشتر به پدافند غیرعامل در حوزه زیستی را می رساند.
شناسایی تهدیدها و اولویت بندی آنها، شناختن نقاط آسیب پذیر و اقدام برای کاهش آنها از اصول پدافند غیرعامل است.
مجموعه کارهای ما برای دفع خطر دشمن باید منجر به افزایش پایداری و بازدارندگی و تداوم فعالیت های مهم و حیاتی باشد به معنای آن که تهدیدها منجر به اختلال در زندگی شهروندان و خدمات رسانی به آنها نشود.
دشمن در تلاش برای تغییر افکار، باورها و رفتارها و ساختارهای سبک زندگی ایرانیان است. این موارد استراتژی دشمن برای غلبه بر مردم ایران و نفوذ و تسلط بر کشور است.
نباید خیال کنیم که در زمان صلح مورد تهدید و آسیب دشمن واقع نمی شویم و امروز دشمن با هجوم سایبری در کنار تهاجم فرهنگی و اقتصادی و همچنین اتخاذ حمله های بیولوژیکی مانند آلوده کردن آب، غذا و خاک و هوا و انتشار بیماری ها در تلاش برای آسیب زدن به ما است.
امروزه به ترتیب اولویت تهدیدات مردم محور – تهدیدات اقتصادی- تهدیدات زیستی – تهدیدات سایبری – از جمله تهدیدات جدید دشمنان است.
مطابق قانون برنامه پنجم توسعه ، یکی از محورهای اساسی موضوع امنیت ملی، بحث پدافند غیر عامل است، با عنایت به اینکه این بحث از مباحثی است که دانش فنی آن در داخل کشور در حال شکلگیری است، شناخت دقیقتر مفاهیم و جایگاه این مبحث میتواند اقدامی موثر در این خصوص باشد.توجه به وجود زمینه تهدیدات بالقوه و خطراتی که امنیت ملی ، استقلال و تمامیت ارضی کشور را نشانه گرفته ضرورت عقلی دفاع کاملا مشهود می باشد.
آمار و سوابق جنگهای گذشته نشان می دهد پدافند عامل در حال حاضر به تنهایی قادر به مقابله با سلاح های مدرن و مخرب آفندی جهت جلوگیری از اثرات ویرانگر آنها بر مراکز حیاتی و حساس و نیروی انسانی نیستند و لذا به کار گیری اصول و معیارهای پدافند غیرعامل می تواند به تکمیل زنجیره دفاعی کمکی موثر و قابل توجه نماید که این امر به طور شایسته ای از جانب مقام معظم رهبری نیز مورد تاکید قرار گرفته است. به جاست این موضوع به ویژه از سوی وزارتخانه ها و سازمان های عمرانی مورد اهتمام جدی تری قرار گیرد. در این نوشتار در خصوص تعاریف ، اهداف ، پیشینه تاریخی ، جایگاه قانونی ، جایگاه فنی ، ضرورتها ،اصول ،روشها و موضوعات اساسی پدافند غیر عامل مطالبی ارائه شده است.
پدافند در مفهوم كلي، دفع، خنثي كردن و يا كاهش تاثيرات اقدامات آفندي دشمن و ممانعت از دستيابي به اهداف خودي است.
پدافند به دو بخش تقسيم ميشود 1- پدافند عامل 2- پدافند غيرعامل
پس از وقوع انقلاب صنعتي در قرن هجدهم در اروپا و توسعه بيشتر، (پژوهش و توسعه) پيشرفتهاي شگرفي در همه سطوح فناوري پديد آمد. به طوري كه دوران كنوني به ويژه دو دهه اخير را (عصر انقلاب سوم فناوري) يا (دوران انقلاب در ميكروالكترونيك) ناميدهاند، تحولات مذكور لزوما فناوري تسليحاتي را به شدت تحت تاثير قرار داد به طوري كه همه ابعاد و سطوح اين فناوري بسيار پيچيده شده و در خصوص طرحهاي نظامي جنبه راهبردي يافته است. پيشرفت سريع علوم و فناوري نظامي در زمينه توليد انواع سلاحهاي آفندي توسط كشورهاي پيشرفته و توان همپائي ساير كشورها موجب گرديده است تا بحث پدافند به ويژه دفاع غير عامل توسط كشورهاي اخيرالذكر مورد توجه جدي قرار گيرد.
اقدامات دفاع غير عامل شامل اصول اساسي و ملاحظاتي است كه در اغلب كشورهايي جهان، اين اصول و ملاحظات با كمي اختلاف پذيرفته شده اند ولي شيوه به كارگيري آنها ابتكاري، هنرمندانه و خردمندانه است نه اينكه كليشهاي باشد به همين دليل وسعت هر اصل به خلاقيتهاي فكري بشر و شرايط زمان و مكان بستگي دارد و بعضا حد و مرزي براي اين اصول نميتوان تعيين كرد و لذا در حد غير قابل تصوري در نحوه بكارگيري اصول دفاع غير عامل تنوع وجود دارد. در اين مقاله سعي گرديده است پس از تبيين اصول و ملاحظات دفاع غير عامل و موضوعات ذيربط، توصيههايي چند در خصوص اقدامات دفاع غير عامل ارائه گرديده است.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما، سردار سرتیپ پاسدار غلامرضا جلالی در آستانه هفته پدافند غیرعامل (هشتم تا ۱۴ آبان)، در نشست خبری با اشاره به اینکه کشور به الگوی جامعی از بازدارندگی رسیده است، افزود: در لایههای مختلف تهدید علیه کشور و حوزههای نظامی، امنیتی، اقتصادی، ی و سایبری به صورت کامل پایداری خود را نشان دادیم.
سردار جلالی با اشاره به اینکه ما توانسته ایم برای اولین بار در سطح بین المللی پاسخ ابرقدرتها را بدهیم، گفت: با هوشیاری، آمادگی و عمل توانستیم گزینههای دشمن را غیرفعال کنیم.
وی افزود: در بخش غیرنظامی هم هماهنگی خوبی را با سازمانهای مختلف در حوزه پدافند غیرعامل ایجاد شده است.
رئیس سازمان پدافند غیرعامل از آمادگی سازمانهای مختلف در حوزه پدافند غیرعامل در سال گذشته خبر داد و گفت: در حوزههای مختلف دستگاههای اجرایی با آموزش، مانور، رزمایش و برنامه ریزی؛ آمادگیها ارتقا یافته است.
سردار جلالی درباره کارکرد صدا و سیما در بخش علایم یا سیگنالها نیز گفت: کارکرد اصلی صدا و سیما تداوم ارسال اطلاعات از مرکز به نواحی مختلف کشور است و تلاش میکنیم شبکه موازی با سازمان در بخش علایم رسانی با فیبر نوری ایجاد شود.
وی با اشاره به اینکه سالانه چندین بار این سامانه را تبیین و کنترل میکنیم، گفت: با فرضیههای مختلف تلاش میکنیم، پایداری را حفظ و کنترل کنیم.
رئیس سازمان پدافند غیرعامل با اشاره به آمادگی بسیار خوب صدا و سیما در رزمایش آمادگی افزود: امسال نیز در هفته پدافند غیرعامل رزمایشی در بخش آمادگی و ارتقا برگزار خواهیم کرد.
سردار جلالی با اشاره به الزام شهر هوشمند بومی، گفت: شرکتهای دانش بنیان مختلفی آمادگی دارند در این بخش فعالیت کنند.
وی افزود: کارهای هوشمندسازی باید روند ملایمتر و هوشمندانه تری داشته باشد تا از قابلیتهای آن استفاده کنیم.
سردار جلالی با اشاره به نیاز به کارخانه، منزل، تاسیسات و ماشین آلات هوشمند، گفت: هوشمندی از فناوریهای جدیدی است که با توجه به رعایت یکسری الزامات قابلیت اجرایی دارد.
رئیس سازمان پدافند غیرعامل با اشاره به همکاری سازمان پدافند غیرعامل و وزارت دفاع گفت: آزمایشهای سختی در آزمایشگاه مرجع پدافند غیرعامل برای بومی سازی این فناوری اجرا شده است.
در سال جاری که مقام معظم رهبری آن را به نام سال رونق تولید نام گذاری کرده اند و در شرایط جنگ اقتصادی که به واسطه تحریم های بین المللی در کشور حاکم شده، وزارت صنعت، معدن و تجارت دوشادوش سایر نهادها و وزارتخانه های مرتبط، در تلاش برای ایجاد بهبود در فرآیند تولید کارگاه ها و کارخانه های کشور و ایجاد شرایط باثبات در فضای کسب و کار است.
وزارت صنعت، معدن و تجارت که طیف متنوعی از فعالیت های مرتبط با اقتصاد کشور را برعهده دارد، در سال رونق تولید، برنامه های متنوعی برای توسعه تولید ملی در دست اقدام و اجرا دارد.
رشد ارزش افزوده بخش صنعت، معدن و تجارت در سال های اخیر روند نزولی و یا بی ثباتی داشته است. سرمایه گذاری در بخش های مختلف ماشین آلات، ساختمان و همچنین سرمایه ثابت ناخالص رشدهایی کند و پرنوسانی را در سال های اخیر تجربه کرده است برهمین اساس برنامه ریزی برای جذب منابع و ایجاد ظرفیت های جدید در این بخش ضروری به نظر می رسد.
در سال های اخیر ظرفیت و تولید محصولات منتخب صنایع و معادن از جمله خودرو، محصولات پتروشیمی، یخچال و فریزر، تلویزیون، ماشین لباسشویی، فولاد خام، سیمان و محصولات فولادی کاهش قابل توجهی یافته است. برهمین اساس وزارت صمت به دنبال رونق تولید در این بخش و افزایش ظرفیت های تولید آن است.
وزارت صنعت، معدن و تجارت به عنوان یکی از محورهای اساسی و مهم در رونق تولید، برنامه های متنوعی را برای تحقق اهداف برای رونق تولید در 7 محور اصلی پیش بینی کرده که البته موفقیت در آن مستلزم تحقق برخی الزامات در حوزه های فرابخشی از جمله ایجاد هماهنگی و انسجام در برنامه سایر دستگاه ها و وزارتخانه های مرتبط با بخش صنعت، معدن و تجرات در راستای رونق تولید، ثبات ت های ارزی، تامین منابع ارزی و ریالی مورد نیاز در این بخش ها، اعمال اصلاحات مالیاتی و افزایش سرمایه صندوق های حمایتی است.
بهبود فضای کسب و کار مرتبط با بخش صنعت، معدن و تجارت، حمایت از ساخت داخل، توسعه فناوری و شرکتهای دانش بنیان با تغییر رویکرد از مونتاژکاری به نوآوری، مدیریت بازار و ساماندهی لجستیک تجاری، توسعه صادرات غیر نفتی، توسعه معادن و صنایع معدنی و تأمین منابع مالی و توسعه سرمایه گذاری محورهای برنامههای رونق تولید در سطح تهای صنعتی، تجاری و فناوری در سال98 است. برای هر بخش نیز رویکردها و برنامه های متنوعی تدوین شده که مطابق با ت ها و اهداف اقتصاد مقاومتی است.
اراده حاکمیت، عوامل اقتصاد کلان، ت های صنعت، معدنی و تجاری، محیط صنعتی و زنجیره تامین و مدیریت بنگاه ها از مهم ترین شاخص هایی هستند که به طور مستقیم بر رونق تولید تاثیرگذارند.
امرالله امینی، اقتصاددان، با توجه به اهمیت اقتصاد مقاومتی سال ۱۳۹۶ نیز در ادامه سالهای قبل از سوی رهبر معظم انقلاب «سال اقتصاد مقاومتی؛ تولید - اشتغال» نامگذاری شد.
اما اجرای اقتصاد مقاومتی و رونق تولید و اشتغال به الزامات و بسترهایی نیاز دارد. الزاماتی که باید مورد توجه تمام نهادها، ارگانها و تک تک افراد جامعه باشد. در این یادداشت ۱۱ الزام رونق تولید و اشتغال مورد توجه قرار گرفته است.
۱- برخی به اشتباه تصور میکنند که اجرای اقتصاد مقاومتی تنها وظیفه قوه مجریه است درحالی که اقتصاد مقاومتی یک دیدگاه است که به تمام نهادها و قوا مربوط میشود و تمام بخشها باید در تحقق آن تلاش کنند. به همان اندازه که قوه مجریه در تحقق آن نقش دارد قوه قضائیه و مقننه نیز نقش دارند. البته با توجه به این که قوه مجریه اداره امور اجرایی کشور را برعهده دارد نقش راهبردی تری دراین بخش دارد.
۲- نکته دیگری که نادیده گرفته میشود این است که وقتی میگوییم تولید باید نهادینه شود به این معناست که تولید به عنوان مسأله اصلی کشور تمام تها، برنامهها و نگاهها را به سمت خود جلب کند. این که چرا تولید در کشور ما در طول دهههای اخیر به میزان قابل قبولی رشد نکرده دلایل مختلفی دارد که یکی از مهمترین آنها توجه نکردن بخشهای مختلف و مردم به آن است. تمام نهادها و بخشهای حاکمیت و همچنین مردم باید در جهت نهادینه کردن فرهنگ تولید ملی و مصرف کالاهای داخلی تلاش کنند و این موضوع به یک فرهنگ تبدیل شود.
۳- مسأله پایین بودن بازدهی تولید یکی دیگر از مواردی است که مانع جذب سرمایه کافی به این بخش شده است.با وجود تلاشهای صورت گرفته هنوز بازدهی تولید نسبت به سایر بخشهای اقتصادی پایینتر است و همین موضوع باعث شده است تا سرمایهگذاران به این بخش توجه نکنند. بنابراین باید در ابتدا بازدهی بخش تولید در مقایسه با سایر بخشها قابل رقابت شود.
۴- مشکلاتی که از سالهای قبل ایجاد شده نیز یکی از نکاتی است که تأثیر زیادی بر بخش تولید و اشتغال داشته است. در دوره قبل شوکهایی به اقتصاد ایران وارد شد که همچنان اثرات آن قابل مشاهده است. دراین سالها شوک خارجی تحریم آثار منفی زیادی بر اقتصاد ایران داشت ولی تنها عامل منفی نبود چرا که در کنار آن شوکهای داخلی نیز وجود داشت.برای مثال یکی از این شوکهای داخلی افزایش چند برابری نرخ ارز بود. در سایر کشورها زمانی که نرخ ارز به یکباره ۱۰ درصد افزایش مییابد اقتصاد آن کشور فلج میشود. درحالی که در کشور ما نرخ ارز به یک باره با رشد ۳۰۰ درصدی مواجه شد و آثار زیانباری بر اقتصاد ملی برجای گذاشت که همچنان این آثار منفی ادامه دارد. علاوه براین رشد چند برابری قیمت انرژی در سالهای گذشته یکی دیگر از شوکهای داخلی بود که تولید را با مشکل مواجه کرد.
۵- از مشکلات دیگری که رابطه مستقیمی با تولید دارد، ساختار بانکداری ایران است. در دنیا به صورت عمده بانکها ضمن حفظ منافع خود در خدمت تولید هستند. ولی در ایران نظام بانکی این گونه نیست. وقتی که نرخ تورم در سالهای اخیر کاهش یافته و تک رقمی شده، همچنان برخی از بانکها در پشت پرده نرخهای سود بسیار بالاتری نسبت به تورم جاری به سپردهگذاران میپردازند و همین عامل موجب شده تا سرمایهگذاران به جای ورود به عرصه تولید دارایی خود را در بانکها سپردهگذاری کنند. برهمین اساس برای رونق تولید نیازمند یک جراحی بزرگ در نظام بانکی کشور هستیم.
۶- نکته دیگری که باید به آن توجه کرد وظیفهای است که برخی از نهادها در راستای حمایت از تولید دارند. برای مثال پدیده قاچاق که رابطه مستقیمی با تولید ملی دارد باید با ریشهیابی و رهگیری کالاهای قاچاق، مبادی ورودی و عاملان آن از بین برود تا تولیدکننده با خیال آسوده به تولید بپردازد. درواقع تا قاچاق ریشه کن نشود رونق تولید نیز ممکن نخواهد بود. درکنار آن سیستم مالیاتی کشور نیز باید به طور کامل در خدمت تولید باشد و در زمانی که با رکود مواجه هستیم تولیدکنندگان مشمول معافیتهای مالیاتی شوند.
۷- برای رونق تولید و اشتغال نظام تأمین اجتماعی کشور نیز باید اصلاح شود. این نظام باید به گونهای عادلانه باشد که منافع کارفرما و کارگر را به صورت توأمان حفظ کند چرا که منافع کارگر با کارفرما به هم گره خورده و از هم جدا نیست.
۸- توجه ویژه به مزیتهای اقتصادی کشور از دیگر مواردی است که باید در رونق تولید و اشتغال مد نظر قرارگیرد. هم اکنون مزیت اصلی کشور در بخش کشاورزی است. ایران در تولید بسیاری از محصولات کشاورزی جایگاه ویژهای در جهان دارد که میتوان در جهت صادرات آن را تقویت کرد. روسیه سالانه ۱۷۰ میلیارد دلار محصول کشاورزی وارد میکند درحالی که سهم ایران از آن تنها ۱۱۰ میلیون دلار است که به دلیل نبود سازماندهی مناسب رخ داده است. درمجموع باید به صنایعی توجه شود که کاربرهستند و به نیروی کار بیشتری نیازدارند که کشاورزی یکی از بهترین آنهاست.
۹- رونق تولید و اشتغال به یک بخش خصوصی توانمند نیاز دارد. اما در حال حاضر عمده ترکیب اتاقهای بازرگانی ایران دربخش تجارت متمرکز شده و توجه زیادی به تولید ندارند. در اتاقهای بازرگانی گروههای تولیدکننده قوی وجود ندارد. باید شرکتهای کشت و صنعت، شیلات و. خصوصی قدرتمندی شکل بگیرد.
۱۰- درکنار شرکتهای بزرگ باید به شرکتهای کوچک نیز توجه شود. هم اکنون برخی از شرکتهای بزرگ سود خود را در واردات میبینند و کمتر به تولید توجه میکنند و به همین دلیل به جای قطعات و کالاهای واسطهای از تولیدکننده داخل به واردات روی آوردهاند.
۱۱- آخرین نکتهای که باید مدنظر قرارگیرد آموزش است. درکشورما آموزش سمت و سوی تولید ندارد و دانشگاهها براساس نیاز بازار کار حرکت نمیکنند. کشورهای صنعتی زمانی رشد کردهاند که دبیرستانهای آنها به سمت هنرستان پیش رفتهاند و مهارت و حرفه بر آموزش نظری اولویت یافت.
در پایان باید گفت تا این الزامات و نهادسازیها عملیاتی نشود، تولید و اشتغال نیز آنگونه که شایسته است، رونق نمیگیرد. باید دیدگاههایمان را نسبت به تولید تغییر دهیم.
- امسال، مسئله محوری و اصلی، مسئله «تولید» است، زیرا اگر تولید جریان یابد، هم مشکلات معیشتی و اشتغال حل میشود، هم موجب استغنای کشور از بیگانگان و دشمنان خواهد شد و حتی میتواند مشکل ارزش پول ملی را تا حدود زیادی برطرف کند، بنابراین من شعار امسال را «رونق تولید» قرار دادم.
(مقام معظم رهبری ۱/ فروردین/ ۱۳۹۸ )
پیام نورزی رهبرمعظم انقلاب و نامگذاری سال جدید سنت مبارکی است که به مثابه یک نقشه راه تلقی میشود و در صورت عملیاتی شدن قطعا پایان هر سال را با کامی شیرین به انتظار سال جدید و بهار خواهیم نشست.
مروری بر شعارهای انتخاب شده سالهای گذشته نشان میدهد که شعارهای انتخاب شده، در طول یکدیگرند و مناسب نیاز روز و جامعه است.
مبارزه با قاچاق قدم اول رونق تولید
تولید از مولفههای اساسی و اصلی خود کفایی و استقلال یک کشور و جامعه است که برای پشت سر گذاشتن این مرزها باید در زمینه تولید به رونق برسد.
متأسفانه تهای اقتصادی از یک سو به نفت تکیه دارد و هم به شدت واردات محور است در حالی که رونق اقتصادی باید صادرات محور شود و از تکیه به نفت فاصله بگیرد و شالودههای اقتصاد مقاومتی را اعمال کند.
کارشناسان معتقدند قاچاق کالا تیر خلاص به اقتصاد کشور است؛ متأسفانه هرسال نسبت به سالهای گذشته شاهد رشد قاچاق کالا هستیم و طبیعتاً کشوری که میخواهد رونق اقتصادی را کلید بزند باید با برنامهریزی مدون و دقیق با قاچاق مبارزه کند.
بیشترین قاچاق کالا از طریق گمرک انجام میشود چرا که آمار واردات و صادرات که از کشورهای مختلف ارائه میشود با آمار گمرک اصلاً قابل قیاس و باور نیست، به همین جهت اگر میخواهیم به رونق تولید دست یابیم باید جلوی قاچاق گرفته شود.
در همین رابطه سید ناصر لارگانی نماینده مردم اصفهان، فلاورجان و عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی در گفتوگو با گزارشگر کیهان میگوید: «مقام معظم رهبری طی ده سال گذشته نام گذاری سال را با مباحث اقتصادی برنامهریزی کردند و طی این سالها متاسفانه دولتها و مجلسها آن طور که باید آستین همت را برای اجرایی شدن منویات رهبری بالا نزدند.»
وی ادامه میدهد: «چند سال قبل از بس مسئولین به شعار دادن و نصب بنر و برگزاری همایش و چاپ بروشور و کتاب پرداختند و عملی انجام ندادند رهبری سال اقتصاد مقاومتی و اقدام و عمل را اعلام کردند، به این معنی که شعار دادن کافی است عمل بکنید! و باز هم شاهد عمل جدی نبودیم.»
در مسیر رونق تولید، نخست باید وضعیت کنونی اقتصاد کشور را شناخت، دوم باید نظرات بخش خصوصی را پیش قانون گذاری شنید و سوم باید تمام تلاش دولت به معنای عام آن بر رفع موانع تولید متمرکز شود؛ اگر این چنین شود، گامهای بعدی را فعالان اقتصادی بر خواهند داشت.
به گزارش اتاق خبر ایراک و به نقل از اتاق بازرگانی ایران، بیش یک دهه است که به صورت پی در پی عنوانهای اقتصادی برای سالها انتخاب میشود. عالیترین مقام کشور بیشترین توجه و تمرکز مسئولان را به سوی مسائل اقتصادی معطوف ساختهاند. عناوین سالها قرار است به عنوان قطب نما، مسیر حرکت مردم و مسئولان را نشان دهد تا هدف روشن و ملموسی برای فعالیتها ترسیم شده باشد. این برای سومین سال پیاپی است که موضوع تولید ملی در شعار سال جایگاه ثابتی دارد. سالی که گذشت با عنوان «حمایت از کالای ایرانی» عملاً به تولید ملی مرتبط بود و سال قبل از آن نیز به عنوان «اقتصاد مقاومتی، تولید و اشتغال» مزین شده بود. تکرار موضوع تولید به عنوان هدف اصلی نظام در سالهای اخیر، هم نشانه اهمیت این موضوع در مسیر توسعه اقتصادی است و هم از ناکافی بودن تلاشها در این بخش حکایت دارد.
اقتصادگردانان ایران نامگذاری سال 1398 به عنوان «رونق تولید» را به فال نیک میگیرند و همچنان چشم انتظار رفع موانع تولید هستند. تمرکز و توجه به تولید ملی در شرایطی که سایه تحریمها بر اقتصاد ایران سایه افکنده، بیش از گذشته ضروری است. همانگونه که مقام معظم رهبری در پیام نوروزی و سخنرانی حرم رضوی مورد تاکید قرار دادند، با توسعه تولید ملی میتوان بسیاری از دشواریهای موجود را هموار ساخت و به تعبیر ایشان راه نهایی حل مسائل اقتصاد ایران، رونق تولید داخلی است.
فعالان اقتصادی به عنوان جامعه هدف این پیام، بهترین پایشگران فضای اقتصادی هستند و انتظار دارند قوای سه گانه و سایر ارکان تاثیرگذار بر فعالیتهای اقتصادی، در سال پیش رو با توجه به خطیر بودن شرایط اقتصادی ایران، بیش از گذشته در راه رونق تولید اهتمام داشته باشند.
گام نخست در این مسیر این است که ابتدا باید از وضعیت موجود شناخت کافی و تصویر واقعی داشت. باید نیازها و کاستیها را درک کرد و بر مبنای آن قدم برداشت چراکه فرصت چندانی برای آزمون و خطا وجود ندارد. تصویر واقعی نشان میدهد که تولید ناخالص داخلی ایران در سال ۱۳۹۷ با تهدید مواجه شد و رشد اقتصادی پس از دو سال به زیر صفر تنزل کرد. از همین رو در سالی که گذشت با عقبگرد در تولید ملی مواجه بودیم. نشانههای رکود در حالی نمایان شده است که تورم نیز در مسیر رشد گام برمیدارد بنابراین باید مراقب بیماری هلندی در اقتصاد بود. آمارها و گزارشهای رسمی نشان میدهد که اوضاع تولید و به طور کلی اقتصاد، عادی نیست بنابراین اولین قدم برای بهبود شرایط این است که تصمیم گیران و تگذاران به عادی نبودن شرایط اذعان داشته باشند و تها را بر اساس شرایط واقعی تدوین کنند.
گام دوم این است که مطابق با قانون بهبود مستمر محیط کسبوکار، پیش از هر تصمیمی در فضای اقتصاد، نظرات بخش خصوصی را بشنوند و سپس به تگذاری بپردازند.
گام سوم این است که طبق توصیهها و تاکیدات مقام معظم رهبری در سخنرانی حرم رضوی، تمام تلاش دولت و سایر قوا بر هموارسازی مسیر تولید و برداشتن موانع از پیش پای فعالان اقتصادی استوار شود.
اگر این چنین شود، گامهای بعدی را فعالان اقتصادی بر خواهند داشت. دولت به معنای عام کلمه (اعم از همه دستگاهها و نهادهای تگذار و مجری) مسیر سنگلاخ فعلی را با رفع موانع تولید، هموار سازد و فعالان بخش خصوصی را به حرکت در این مسیر ترغیب کند. در این صورت رونق تولید ملی به عنوان نتیجه همکاری و همراهی دولت و بخش خصوصی، نمایان خواهد شد تا بتوان در کنار آن به هدفهای دیگر نظیر ایجاد اشتغال و کاهش نرخ تورم نیز رسید.
درباره این سایت